bà chúa kho là ai

Trải qua quýt rộng lớn một thập kỷ ni, Bà Chúa Kho đang trở thành một hiện tượng kỳ lạ nổi trội của tín ngưỡng VN sau thời kỳ thay đổi. Đã sở hữu một vài ba cuốn sách nhỏ, nhiều bài xích báo, thậm chí là sở hữu cả một hội thảo chiến lược khoa học tập bàn về hiện tượng kỳ lạ thờ cúng này. Tuy nhiên, một yếu tố đưa ra là xuất xứ và thực chất của hiện tượng kỳ lạ tín ngưỡng Bà Chúa Kho là gì ?, trình bày cách tiếp theo Bà là ai ?, thì còn không được phân tích và lý giải cặn kẽ.

1.Trong tiềm thức dân gian trá lúc bấy giờ hoặc trên tầng hữu thức của dân bọn chúng, Bà Chúa Kho là 1 hero lịch sử hào hùng. Bà mang tên tuổi tác (Lý An Quốc, Trần Thị Ngọc...?), sở hữu xuất xứ xuất thân mật (em gái loại sáu Vua Lý Thánh Tông, phu nhân Vua Lý, con cái Vua Bà, tức Hà Giang công chúa được sai xuống coi coi Cổ Mễ, con cái mái ấm gia đình thực hiện nghề ngỗng gốm, quê quán Quả Cảm, mái ấm túng...?), sở hữu công tích (chiêu tư thục ấp, khẩn ruộng, lưu giữ kho lúa mang lại triều đình nhập cuộc kháng chiến chống Tống bên trên sông Như Nguyệt ... ?). Các mái ấm phân tích thuế tầm về nhân thân mật của Bà Chúa Kho thì ca cẩm là tư liệu về Bà xích míc và trái khoáy ngược nhau. Vấn đề này thiệt dễ nắm bắt, chính vì Bà vốn liếng ko cần là 1 hero lịch sử hào hùng, nhưng mà là 1 hero lịch sử một thời. Do vậy, từng địa hạt, từng thời kỳ lịch sử hào hùng, tuỳ theo gót yêu cầu và giác quan của dân bọn chúng, Bà được lịch sử hào hùng hoá theo gót những loại không giống nhau. Ai cơ cần thiết rất linh Bà thì gắn Bà với dòng sản phẩm dõi tôn thất, là phu nhân vua, còn ai cơ thì lại gắn Bà với hình hình ảnh cô nàng xinh đẹp nhất, nếp mãng cầu, thảo nhân hậu. Tuy nhiên, kiểu công cộng nhất của từng loại lịch sử hào hùng hoá, Bà Chúa Kho là người dân có công với dân với nước, nhưng mà người xem đều ngưỡng mộ.

Bạn đang xem: bà chúa kho là ai

Vậy thì Bà Chúa Kho được lịch sử hào hùng hoá kể từ Khi nào? Đó là thắc mắc rất khó vấn đáp. Có người mang lại việc phụng thờ Bà nhập Thời Lý vì thế thành công của Bà gắn kèm với cuộc kháng chiến chống Tống bên trên bờ sông Như Nguyệt. Điều này cũng chưa hẳn là vị cớ chắc chắn là, chính vì địa điểm đền rồng thờ Bà bên trên bờ sông Cầu, không chỉ có thế này đó là vùng khu đất vạc tích Nhà Lý thì việc quy Bà với Nhà Lý và cuộc kháng chiến chống Tống là vấn đề dễ nắm bắt. Hơn thế nữa, tế bào típ Bà Chúa Kho không chỉ là ở TP Bắc Ninh, mà còn phải ở Thành Phố Hà Nội và một vài điểm không giống nữa, và nghe đâu từng điểm lại gắn Bà với 1 thời kỳ lịch sử hào hùng không giống nhau, chống quân Nguyên Thời Trần, chống quân Minh Thời Lê...

Như vậy, nhập ý niệm hữu thức của dân chúng, Bà Chúa Kho là 1 hero lịch sử hào hùng, gắn kèm với thiết chế quốc gia phong loài kiến, được những triều đại phong thần, được dân chúng dựng đền rồng thờ phụng, gọi là Chủ Khố Linh Từ. Lớp hình tượng này rõ rệt là lớp văn hoá muộn, nằm trong thời kỳ phong loài kiến tự động mái ấm của việt nam.

Cửa Tam quan lại Đền Bà Chúa Kho (Ảnh: TL)

2. Về góc nhìn thờ cúng, hero “nửa lịch sử một thời, nửa lịch sử“ này đang được trọn vẹn hội nhập vào  khối hệ thống thờ kiểu Tam Phủ. Trong ngôi đền rồng, tuy rằng Bà Chúa Kho được thờ phụng như 1 vị thần mái ấm, gọi là Bà Chúa hoặc Điện Bà, tuy nhiên lại được khuôn nhập khối hệ thống năng lượng điện thần công cộng của Mẫu Tam Phủ với những ban thờ Tam Toà Thánh Mẫu, Ban Ông Hoàng, Ban Chầu Bà, Đức Ông, Sơn Trang, Ban Cô, Ban Cậu, Ngũ Hổ, Ban Công Đồng ... Hiện tượng hội nhập theo như hình thức “Mẫu hoá” này sẽ không cần là hiện tượng kỳ lạ hiếm hoi ở đền rồng Bà Chúa Kho, nhưng mà thịnh hành ở nhiều điểm, nhất là với những nữ giới thần hiển linh, được tôn xưng là Mẫu (Vương Mẫu, Quốc Mẫu, Thánh Mẫu).

Trong khối hệ thống năng lượng điện thần mang tính chất phổ quát lác của Đạo Mẫu Tam Phủ, Tứ Phủ, tất cả chúng ta ko thấy sở hữu Bà Chúa Kho. Như vậy, ở đền rồng Bà Chúa Kho ở TP Bắc Ninh, khối hệ thống năng lượng điện thần Đạo Mẫu Tam Phủ được dùng như thể kiểu “nền”, kiểu “phông” mang lại việc thờ cúng Bà Chúa Kho. Vấn đề này, nhập tiềm thức dân gian trá, càng thực hiện gia tăng vẻ “chính thống” và rất linh mang lại vị thần mái ấm được thờ.

Hiện tượng “Mẫu hoá” Bà Chúa Kho ở TP Bắc Ninh không  cần là hiếm hoi, nhưng mà khá thịnh hành thể hiện nay qua quýt việc thờ phụng những Mẫu Thần, như: Bà Chúa Sành ở Quả Cảm (có công trong lĩnh vực thực hiện gốm và nuôi tằm), Bà Chúa Chóa (truyền tụng là con cái dâu Lạc Long Quân, là vị thần của 11 làng mạc Choá), Bà Chúa Đầm ở Phù Lưu, Bà Chúa Ngô ở ven sông Cầu, những Bà nhập Tứ Pháp (Mây, Mưa, Sấm, Chớp) gắn kèm với Phật Mẫu Man Nương...

Tôi giả thiết rằng, trước lúc được “lịch sử hoá”, “cung đình hoá” trở thành Bà Chúa Kho Lương, một vị nữ giới thần nào là này đã được “Mẫu hoá” trở thành “Bà Chúa” và nhập cuộc nhập năng lượng điện thần Đạo Mẫu ở trên đây, vậy vị Nữ thần này đó là ai ?

Xem thêm: con ông nguyễn phú trọng là ai

Lễ hội đền rồng Bà Chúa Kho (thôn Cổ Mễ, xã Vũ Ninh, thành phố Hồ Chí Minh TP Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh) ra mắt ngày 14 mon Giêng thường niên. (Ảnh: TL)

3. Qua tích lũy tư liệu thực địa, qua quýt tư liệu của những người cùng cơ quan cung ứng, tôi tiếp cận một fake thuyết nhận định rằng mối cung cấp nơi bắt đầu ban sơ của Bà Chúa Kho là Nữ thần Mẹ lúa. Giả thuyết này dựa vào nhì hạ tầng, loại nhất, xét về tổng thể, tín ngưỡng Mẹ Lúa là tín ngưỡng công cộng của đa số dân cư trồng lúa ở Khu vực Đông Nam Á và VN, mà lúc này còn để ý thấy khá thịnh hành ở nhiều dân tộc bản địa thiểu số ở việt nam và những nước nhập điểm. Tín ngưỡng này tạo hình bên trên hạ tầng ý niệm rằng, nhập cây lúa sở hữu hồn lúa, hồn lúa ra quyết định sự phát triển của cây lúa, vì vậy, kể từ khi gieo phân tử cho tới Khi thu hoạch người dân cày cần tiến hành những nghi vấn lễ tương quan cho tới hồn lúa, như nghi vấn lễ Mẹ Lúa (là hiện nay thân mật của hồn lúa) gieo những khóm lúa trước tiên, bên cạnh đó cũng chính là nghi vấn lễ rước Mẹ Lúa kể từ kho lúa rời khỏi rẫy, nghi vấn lễ dựng cây nêu và tô điểm những dụng cụ mang tính chất phồn thực để giữ lại hồn lúa ở lại bên trên rẫy. điều đặc biệt là lúc chính thức thu hoạch, Mẹ Lúa cần lên đường rời những bông lúa trước tiên về nhằm cúng cơm trắng mới mẻ và sau cuối là nghi vấn lễ rước hồn lúa về kho.

Những tư liệu hồi cố hoặc để ý thực địa trong thời điểm thời điểm giữa thế kỷ XX ở người Việt Châu thổ Bắc Sở đã cho chúng ta biết nghi tiết thờ Hồn Lúa vẫn tồn tại khá thịnh hành, như tục rước mạ, rước lúa thần, đúc tượng lúa, tục thờ vỏ lúa, khấn vía lúa, gọi gạo... Chỉ sở hữu điều, nếu như ở những dân tộc bản địa phi thường đại diện thay mặt hồn lúa là phụ nữ giới - Mẹ Lúa, thì ở người Việt tác dụng này đã mang quý phái phái mạnh. Vấn đề này cũng dễ nắm bắt Khi nhưng mà xã hội người Việt đang được sớm trả quý phái phụ hệ, nhất là bên dưới tác động của xã hội phụ hệ Trung Hoa, người phụ nữ giới hầu hết bị tách ngoài những sinh hoạt tín ngưỡng xã hội.

Những truyền thuyết tích lũy được về Bà Chúa Kho cũng rất nhiều tương quan cho tới tục thờ Mẹ Lúa vẹn toàn thuỷ. Theo các cụ ông cụ bà già nua kể lại, Bà Chúa kho vốn liếng là 1 cô thôn nữ giới xinh đẹp nhất, nết mãng cầu, xuất sắc nghề ngỗng nông, sinh sinh sống ở vùng ven sông Cầu. Ban đầu, vùng này là đồng kho bãi ngập nước, lầy lội trũng, dân cư chưa chắc chắn trồng ghép gì, cô thôn nữ giới ấy lấy trấu rắc cho tới đâu thì lúa đâm chồi lên tới mức cơ. Từ cơ thóc lúa cứ ùn ùn như núi, người xem cần xây kho nhằm trữ thực phẩm, và tôn vinh cô nàng dạy dỗ dân trồng lúa này đó là Bà Chúa Kho, Bà Lẫm. Chúng tao cũng rất có thể liên tưởng thân mật hiện tượng kỳ lạ thờ Hồn Lúa nhập kho lúa của rất nhiều dân tộc bản địa thiểu số lúc bấy giờ với tên thường gọi Bà Lẫm (kho), Bà Chúa Kho của những người Việt ở TP Bắc Ninh. Chúng tao cũng rất có thể đánh giá cho tới địa điểm làng mạc Cổ Mễ. Có nhì cơ hội phân tích và lý giải về địa điểm này, đặc trưng tương quan đến từ “Cổ”. “Cổ” rất có thể là tên gọi Hán hoá kể từ “kẻ”, một tên thường gọi xa  xưa làng mạc của những người Việt. Có người nhận định rằng “Cổ” gốc kể từ “Cô”- Cô Mễ, duy nhất loại lúa phung phí...  Những địa điểm này rất có thể tồn bên trên kể từ thời Nhà Trần.

Phút không nhiều người rất hiếm của Đền Bà Chúa Kho (Ảnh: TL)

4. Như người xem đều rõ rệt, kể từ vào cuối thập kỷ 80, nhất là thời điểm đầu thập kỷ 90 hiện tượng kỳ lạ thờ cúng Bà Chúa Kho ở TP Bắc Ninh nổi lên như 1 nổi bật của tín ngưỡng dân gian trá việt nam sau thời kỳ thay đổi, khiến cho không chỉ là những mái ấm khoa học tập nhưng mà cả những mái ấm quản lý và vận hành nằm trong quan hoài. Di tích đền rồng Bà Chúa Kho vốn liếng nhỏ bé bỏng và sở hữu phần yên bình xưa cơ hiện nay đã thay cho domain authority thay đổi thịt và sống động hẳn lên. Đền được trùng tu, không ngừng mở rộng và được Nhà nước xếp thứ hạng. Khách thập phương kéo về, nhất là khi đầu năm mới để  vay mượn “tiền” Bà về thực hiện ăn hoặc xin xỏ “lộc rơi”, “lộc vãi” và thời điểm cuối năm lễ tạ, “trả” chi phí vay mượn của Bà. Làng Cổ Mễ nằm trong xã Vũ Minh vốn liếng là làng mạc túng, ni cũng “thay domain authority thay đổi thịt”, hấp dẫn sản phẩm ngàn người dân nhập làng mạc nhập cuộc nhập việc làm mang tính chất “dịch vụ” tín ngưỡng, như tạo ra và chào bán hương thơm hoa, vàng mã, ghi chép sớ, chuẩn bị lễ, cúng khấn, rồi những công ty ăn uống hàng ngày, coi xe cộ, tiếp đón quý khách ...

Xem thêm: tư tưởng cốt lõi trong cương lĩnh chính trị đầu tiên của đảng do nguyễn ái quốc soạn thảo là gì

Về góc nhìn linh tính, Bà Chúa Kho vốn liếng là vị thần sở hữu phần khiêm nhượng nhập lớp áo của một “nhân vật lịch sử”, “Thần Mẫu”, ni đột phát triển thành người ban thịnh vượng lộc theo phong cách “vay trả” như 1 “chủ mái ấm băng”. Những người cho tới cửa ngõ Bà cầu khấn không hề là những dân cày như lúc trước cơ nữa, mà lúc này đa số là những thương nhân, thị dân, viên chức quốc gia. Như vậy là từ 1 kiểu dáng tín ngưỡng nông nghiệp, Bà Chúa Kho đang trở thành một vị thần mái ấm của thương nghiệp, của thị dân khu đô thị. Một tín ngưỡng ban sơ mang tính chất hướng về trong của xã hội làng mạc xã ni phát triển thành một tín ngưỡng mang tính chất phía nước ngoài, tức đa số đáp ứng mang lại những người dân bên phía ngoài xã hội.

Từ trên đây, tất cả chúng ta rất có thể nắm vững kiểu logíc của quy trình cải tiến và phát triển nội bên trên của biểu tượng:  Mẹ Lúa/  Bà Chúa Kho Lương/ Bà Chúa Kho Tiền. Ba lớp độ quý hiếm này của hình tượng Bà Chúa Kho phản ánh quy luật và sự thay đổi của xã hội Việt Nam: Xã hội nông nghiệp thời chi phí sử, mái ấm nghĩa yêu thương nước, niềm tin chống nước ngoài xâm thời phong loài kiến tự động mái ấm và xã hội trả quý phái cách thức thị ngôi trường kể từ sau thay đổi.\

Quốc Khánh