lý nam đế là ai

Vạn Xuân Cao Đế
李南帝
Hoàng đế VN

Tranh tát dầu bên trên mộc thế kỷ XVIII thời Lê trung hưng, vẽ Lý Nam Đế

Hoàng đế Vạn Xuân
Trị vì544 – 548

Bạn đang xem: lý nam đế là ai

Kế nhiệmTriệu Việt Vương
Thông tin tưởng chung
Sinh17 mon 10, 503
Giao Châu
Mất13 tháng tư, 548 (44 tuổi)
Vạn Xuân
Thê thiếpHoàng hậu Đỗ Thị Khương
Húy
Lý Bế Tắc hoặc Lý Bôn (李賁)
Niên hiệu
Thiên Đức (天徳)
Thụy hiệu
Nam Việt Hiếu Cao Hoàng Đế (南越孝高皇帝)
Tước hiệuVạn Xuân Đế(南越帝)
Triều đạiNhà Tiền Lý
Thân phụLý Cạnh hoặc Lý Toản
Thân mẫuLê Thị Oánh
Tôn giáoPhật giáo

Lý Nam Đế (chữ Hán: 李南帝; 503 – 548), húy là Lý Bí hoặc Lý Bôn (李賁) (xem mục Tên gọi mặt mũi dưới), là vị vua thứ nhất trong phòng Tiền Lý và nước Vạn Xuân. Ông là một trong những nhập 14 nhân vật tiêu biểu vượt trội của dân tộc bản địa VN.[1]

Tên gọi[sửa | sửa mã nguồn]

Trong sử cũ viết lách vày Hán văn như Đại Việt sử ký toàn thưKhâm tấp tểnh Việt sử thông giám cương mục thì thương hiệu thiệt của Lý Nam Đế được ghi lại là 李賁.[2][3] Trong Lúc chữ 李 chỉ mất âm Hán Việt là "Lý" thì chữ 賁 lại hoàn toàn có thể gọi là "Bí" hoặc "Bôn", nhưng mà sử cũ viết lách vày Hán văn thì lại không chỉ là rõ ràng chữ 賁 cần gọi thế nào nên sở hữu người gọi "李賁" là "Lý Bôn", lại sở hữu người gọi là "Lý Bí".[4] Xét về nghĩa thì thương hiệu Lý Bôn sở hữu tính phải chăng rộng lớn vì thế chữ 賁 âm bôn Có nghĩa là gan dạ, thời gian nhanh nhẹn

Quê hương[sửa | sửa mã nguồn]

Nhiều sách sử cho biết thêm tổ tiên của Lý Nam Đế là kẻ tỉnh Sơn Tây vào thời điểm cuối thời Tây Hán thì tách lịch sự ở Giao Châu nhằm tị nạn loàn Vương Mãng. Qua chín đời, cho tới đời Lý Bế Tắc thì dòng tộc Lý vẫn ở VN được rộng lớn năm thế kỷ. Chính sử Trung Quốc đều coi Lý Bế Tắc là "Giao Châu thổ nhân".[5]

Theo sách Văn minh Đại Việt của Nguyễn Duy Hinh địa thế căn cứ những thần phả thì Lý Bế Tắc ko cần là mới loại bảy nhưng mà là mới loại 11 của mình Lý kể từ Lúc lịch sự VN. Khoảng cơ hội 11 mới nhập năm thế kỷ phải chăng rộng lớn là bảy mới nhập năm thế kỷ. Theo ê, đời loại bảy là Lý Hàm lấy bà Ma thị là kẻ Việt, sinh đi ra Lý Thanh. Lý Thanh đáp ứng bên dưới quyền Thứ sử Giao Châu là Đàn Hòa Chi ngôi nhà Lưu Tống thời Nam Bắc Triều (Trung Quốc). Lý Thanh sinh đi ra Lý Hoa, Lý Hoa sinh đi ra Lý Cạnh. Lý Cạnh sinh đi ra Lý Thiên chỉ, Lý Bế Tắc và Lý Hùng.[5]

Lịch sử Trung Quốc[6][cần dẫn nguồn] mang lại biết: "Năm 436 vua Lưu Tống Văn Đế (424–453) sai loại sử Giao Châu Đàn Hòa Chi tiến công Lâm Ấp." Năm 453 vua Lưu Tống Văn Đế nằm trong loại sử Giao Châu Đàn Hòa Chi tiến công Lâm Ấp lấy được rất nhiều của quý kỳ lạ thì từ thời điểm cuối thời Tây Hán là năm 25 Công nguyên vẹn cho tới Lúc Đàn Hoà Chi tiến công Lâm Ấp thứ tự loại nhất năm 436 là rộng lớn 400 năm. Trong Lúc ê theo gót phương pháp tính của Nguyễn Duy Hinh thì Lý Thanh là đời loại tám, như thế kể từ cụ tổ thứ nhất lịch sự VN cho tới Lý Thanh ko cho tới 250 năm, thế thì ko thể liên minh với Đàn Hoà Chi năm 436 được. Từ cụ tổ thứ nhất lịch sự VN cho tới vua Lý Bế Tắc ko cần 11 đời hoặc 7 đời, nhưng mà là 17 đời. Có tài năng số lượng 7 này sai vày vá in dán kể từ 17 trở nên 7, tương tự tình huống Ngô Mây sinh vào năm 1919 in sai sót trở nên 1929 (đã được chỉnh lý bên trên báo QĐND số đi ra ngày 31 mon 12 năm 2006) hoặc ngôi nhà Mạc cướp mái nhà Lê năm 1527 lại in 1517. Đại Việt sử ký toàn thư[7][8] thì chép: "Tổ tiên là kẻ Bắc, cuối thời Tây Hán cay đắng vì thế việc tiến công dẹp mới mẻ tách lịch sự ở khu đất phương Nam, được bảy đời thì trở nên người Nam" chứ không cần nói đến việc Lý Bế Tắc là bảy đời.

Theo thần sắc[9] chép về Lý Thiên chỉ, anh trai Lý Bế Tắc là ở xã Dịch Vọng Tiền (Cầu Giấy, Hà Nội) như sau: "Giáp Tăng Phúc xã Dịch Vọng Tiền thời nay, xưa vốn liếng là trang Tỉnh Thái Bình. Đất ở trên đây cân đối, sông ở trên đây nhập non cây xanh xanh rớt tươi tắn nhưng mà sầm uất, phong tục hóa học phác hoạ nhưng mà cứng cáp. Trong ấp sở hữu ông Lý Thiên chỉ luôn luôn thao tác làm việc thiện, ngày tối thắp mùi hương thờ thượng đế, rộng lớn lòng thực hiện điều phúc, quăng quật của tu tạo nên đền rồng miếu..." [10]

Về quê nhà Lý Bế Tắc, những mối cung cấp tư liệu ghi không giống nhau. Đại Việt sử ký toàn thưLịch triều hiến chương loại chí ghi ông là kẻ Tỉnh Thái Bình, phủ Long Hưng. Theo Khâm tấp tểnh Việt sử thông giám cương mục thì "tên Tỉnh Thái Bình đặt điều kể từ thời Đường (618–907), còn Long Hưng đặt điều kể từ thời Trần (1225–1400)," như thế gọi Tỉnh Thái Bình và Long Hưng là gọi theo gót thương hiệu sau đây đặt điều. Các sử gia ngôi nhà Nguyễn xác lập Long Hưng nằm trong Tỉnh Thái Bình và nhận định rằng quê Lý Bế Tắc nằm trong Tỉnh Thái Bình. Việt Nam sử lược ghi rằng phủ Long Hưng nằm trong tỉnh Sơn Tây (cũ). Các ngôi nhà nghiên cứu và phân tích lúc bấy giờ đã cho thấy rằng: thời Bắc nằm trong, tỉnh Tỉnh Thái Bình lúc bấy giờ vẫn chính là biển cả. Tên gọi Tỉnh Thái Bình thời Bắc nằm trong ở trong vòng vùng Sơn Tây (Hà Nội) [11]. Tại điểm này còn có nhiều đền rồng thờ Lý Bế Tắc và những người dân ràng buộc với ông như Triệu Túc, Phạm Tu, Lý Phật Tử.

Nhân kỷ niệm 1.470 năm (542–2012) ngày cuộc khởi nghĩa Lý Bế Tắc bùng phát, ngày 6 mon 10 thời điểm năm 2012 bên trên thủ đô, Hội Khoa học tập Lịch sử VN và Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Thái Nguyên tổ chức triển khai Hội thảo khoa học tập "Một số yếu tố về Vương triều Tiền Lý và quê nhà của vua Lý Nam Đế" đã lấy đi ra Kết luận vua Lý Nam Đế sở hữu quê gốc ở thôn Cổ Pháp, xã Tiên Phong, thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên.[12][13]

Tuổi thơ Của Lý Bí[sửa | sửa mã nguồn]

Lý Bế Tắc sinh ngày 12 mon 9 năm Quý Mùi (17 mon 10 năm 503). Lý Bế Tắc có tài năng, được Thứ sử Giao Châu là Vũ Lâm hầu Tiêu Tư (蕭諮) ngôi nhà Lương mời mọc đi ra thực hiện chức Giám quân ở Đức châu (huyện Đức Thọ, tỉnh TP Hà Tĩnh ngày nay).[5] Nhưng bởi bất bình với những quan tiền lại đô hộ gian ác, Lý Bế Tắc quăng quật quan tiền, về quê, chiêu binh mãi mã ngăn chặn tổ chức chính quyền đô hộ.

Đánh xua đuổi quân Lương và Lâm Ấp[sửa | sửa mã nguồn]

Khởi nghĩa xua đuổi Tiêu Tư[sửa | sửa mã nguồn]

Được nhiều người tận hưởng ứng, lực lượng của Lý Bế Tắc vững mạnh. Tù trưởng ở Chu Diên (Đan Phượng, Hà Nội) là Triệu Túc nằm trong con cái là Triệu Quang Phục phục tài đức của ông nên vẫn lấy quân nhập với đạo quân của ông. Tinh Thiều, một người chất lượng tốt kể từ chương, từng cho tới kinh thành ngôi nhà Lương xin xỏ được lựa chọn thực hiện quan tiền, tuy nhiên chỉ được mang lại chức "gác cổng thành" nên quăng quật về Giao Châu theo gót Lý Bế Tắc. Bên cạnh đó nhập lực lượng của Lý Bế Tắc còn tồn tại một võ tướng tá là Phạm Tu vẫn ngoài 60 tuổi tác. Thần phả còn ghi nhận thêm thắt những tướng tá theo gót canh ty Lý Bế Tắc là Trịnh Đô, Tam Cô, Lý Công Tuấn hoặc thường hay gọi là Đào Công Tuấn.[14]

Lý Bế Tắc links với những châu phụ cận nằm trong ngăn chặn Tiêu Tư. Cuối năm 541, Lý Bế Tắc đầu tiên cất binh kháng ngôi nhà Lương, khí thế cực mạnh. Theo sách Lương thư của Trung Quốc, Tiêu Tư liệu thế ko kháng nổi quân Lý Bế Tắc, cần sai người đem của nả cho tới hối lộ mang lại Lý Bế Tắc sẽ được ân xá chạy bay về Quảng Châu[15]. Quân của Lý Bế Tắc xâm lăng lấy trở nên Long Biên.

Tuy Tiêu Tư vẫn quăng quật chạy tuy nhiên Lý Bế Tắc mới chỉ trấn áp được vùng Bắc Sở VN lúc bấy giờ, những châu phía phái nam vẫn còn đó nhập tay ngôi nhà Lương. Tháng 4 năm 542, Lương Vũ Đế sai Thứ sử Việt châu là Trần Hầu, Thứ sử La châu là Ninh Cự, Thứ sử An châu là Úy Trí, Thứ sử Ái châu là Nguyễn Hán nằm trong hợp ý binh tiến công Lý Bế Tắc. Nhưng Lý Bế Tắc vẫn dữ thế chủ động đi ra quân tiến công trước, phá vỡ lực lượng quân Lương ở phía phái nam, thực hiện ngôi nhà toàn cỗ Giao Châu.[16]

Đánh tháo lui cuộc phản công trong phòng Lương[sửa | sửa mã nguồn]

Đầu thế kỉ VI, ngôi nhà Lương đô hộ Giao Châu. Chính quyền đô hộ phân tách lại việt nam thành: Giao Châu (đồng vày và trung du Bắc bộ), Ái Châu (Thanh Hóa), Đức Châu, Lợi Châu, Minh Châu (Nghệ An – Hà Tĩnh) và Hoàng Châu (Quảng Ninh).

Cuối năm 542, Lương Vũ Đế lại sai loại sử Giao Châu là Tôn Quýnh, Thứ sử Tân Châu là Lư Tử Hùng lịch sự đàn áp. Tôn Quýnh và Lư Tử Hùng hoảng sợ thế mạnh mẽ của Lý Bế Tắc nên không đủ can đảm tiến bộ quân, xin xỏ khất cho tới ngày thu năm tiếp theo. Thứ sử Quảng Châu Trung Quốc là Hoán (theo Trần thư là Tiêu Ánh) ko mang lại, Tiêu Tư cũng cổ động giục, nên Quýnh và Hùng buộc cần tiến bộ quân.

Được tin tưởng quân Lương lại tiến bộ lịch sự, Lý Bế Tắc dữ thế chủ động đem quân đi ra chào bán hòn đảo Hợp Phố đón tiến công. Tôn Quýnh và Lư Tử Hùng tiếp cận Hợp Phố, bị quân Lý Bế Tắc vượt mặt, mươi phần bị tiêu diệt cho tới sáu, bảy phần, quân tan chảy.

Chiến thắng này canh ty Lý Bế Tắc trấn áp toàn cỗ Giao Châu, tức là miền Bắc Sở và Bắc Trung Sở VN thêm vào đó quận Hợp Phố (khu vực thị xã Hợp Phố TP. Hồ Chí Minh Bắc Hải tỉnh Quảng Tây và chào bán hòn đảo Lôi Châu tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc hiện nay nay).[17]

Đánh xua đuổi Lâm Ấp[sửa | sửa mã nguồn]

Trong Lúc Lý Bế Tắc bận ứng phó với ngôi nhà Lương ở phía Bắc thì bên trên phía phái nam, vua Lâm Ấp sở hữu ý nhòm ngó Giao Châu.

Biên giới thân thích Giao Châu và Lâm Ấp khi này là sản phẩm núi Hoành Sơn. Tháng 5 năm 543, vua Lâm Ấp Rudravarman I đem quân xâm cướp quận Nhật Nam và tiến bộ cho tới quận Cửu Đức. Lý Nam Đế sai Phạm Tu thế quân nhập phái nam tiến công Lâm Ấp.

Sử sách ko tế bào mô tả rõ ràng biểu diễn thay đổi trận tiến công này, chỉ ghi sơ lược: Phạm Tu tiến bộ quân nhập Nam khuấy tan quân Lâm Ấp ở Cửu Đức khiến cho vua Lâm Ấp cần quăng quật chạy.[18]

Xem thêm: dồ ái mồ nghĩa là gì

Có chủ kiến nhận định rằng người chuồn tiến công Lâm Ấp là Lý Phục Man chứ không cần cần Phạm Tu và đấy là nhị vị tướng tá không giống nhau; lại sở hữu chủ kiến nhận định rằng chủ yếu Phạm Tu là Lý Phục Man, vì thế sở hữu công tiến công Lâm Ấp nhưng mà được ban bọn họ Lý, thay tên Phục Man (chinh phục người Man).[19]

Dựng nước Vạn Xuân[sửa | sửa mã nguồn]

Loạt bài
Lịch sử Việt Nam
Bản loại Việt Nam

Thời chi phí sử

Hồng Bàng

An Dương Vương

Bắc nằm trong thứ tự I (207 TCN – 40)
   Nhà Triệu (207 – 111 TCN)
Hai Bà Trưng (40 – 43)
Bắc nằm trong thứ tự II (43 – 541)
   Khởi nghĩa Bà Triệu
Nhà Tiền LýTriệu Việt Vương (541 – 602)
Bắc nằm trong thứ tự III (602 – 905)
   Mai Hắc Đế
   Phùng Hưng
Tự chủ (905 – 938)
   Họ Khúc
   Dương Đình Nghệ
   Kiều Công Tiễn
Nhà Ngô (938 – 967)
   Loạn 12 sứ quân
Nhà Đinh (968 – 980)
Nhà Tiền Lê (980 – 1009)
Nhà Lý (1009 – 1225)
Nhà Trần (1225 – 1400)
Nhà Hồ (1400 – 1407)
Bắc nằm trong thứ tự IV (1407 – 1427)
   Nhà Hậu Trần
   Khởi nghĩa Lam Sơn
Nhà Hậu Lê
   Nhà Lê sơ (1428 – 1527)
   Lê
   trung
   hưng
(1533 – 1789)
Nhà Mạc (1527 – 1592)
Trịnh–Nguyễn
phân tranh
Nhà Tây Sơn (1778 – 1802)
Nhà Nguyễn (1802 – 1945)
   Pháp nằm trong (1887 – 1945)
   Đế quốc VN (1945)
Chiến giành giật Đông Dương (1945 – 1975)
   Việt Nam Dân ngôi nhà Cộng hòa
   Quốc gia VN
   Việt Nam Cộng hòa
   Cộng hòa Miền Nam Việt Nam
Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (từ 1976)

Xem thêm

  • Vua Việt Nam
  • Nguyên thủ Việt Nam
  • Các quốc gia cổ
  • Niên biểu lịch sử vẻ vang Việt Nam
sửa

Năm 544, mon giêng, Lý Bế Tắc tự động xưng là Nam Việt Đế, đăng quang, đặt điều niên hiệu là Thiên Đức (đức trời), lập trăm quan tiền, gọi là nước là Vạn Xuân thể hiện nay ước muốn rằng xã tắc truyền cho tới muôn thuở. Ông đóng góp đô ở vùng cửa ngõ sông Tô Lịch (Hà Nội), dựng năng lượng điện Vạn Thọ thực hiện điểm triều hội, xây dựng triều đình với nhị ban văn, võ và lấy Triệu Túc thực hiện Thái phó, Tinh Thiều hàng đầu ban văn, Phạm Tu hàng đầu ban võ.

Hiện sở hữu một số trong những xích míc về kinh thành của Lý Nam Đế. Một số mối cung cấp nhận định rằng Lý Nam Đế đóng góp đô ở trở nên Long Biên.[20] Tuy nhiên thời nay hầu như thừa nhận kinh thành của Lý Nam Đế là 1 trong tòa trở nên được xây ở cửa ngõ sông Tô Lịch (thuộc thủ đô ngày nay)[21]. Hiện ni bên trên xã Hạ Mỗ thị xã Đan Phượng (tức thị xã Chu Diên xưa) còn dấu vết trở nên Ô Diên của Hậu Lý Nam Đế.[22]

Chạy về động Khuất Lão[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 545, mon 5, ngôi nhà Lương mang lại Dương Phiêu (hay Dương Thiệu) thực hiện Thứ sử Giao Châu, Trần vịn Tiên[23] thực hiện tư mã, lấy quân xâm lấn, lại sai Thứ sử Định Châu là Tiêu Bột hội với Phiêu ở Giang Tây.[24]

Trần vịn Tiên lấy quân chuồn trước. Khi quân của vịn Tiên cho tới Giao Châu, Lý Nam Đế lấy tía vạn quân đi ra phản kháng, bị bại ở Chu Diên, lại bại ở cửa ngõ sông Tô Lịch, tướng tá Tinh Thiều, Phạm Tu tử trận. Ông chạy về trở nên Gia Ninh (Phong Châu cũ, thời nay nằm trong xã Thanh Đình, TP. Hồ Chí Minh Việt Trì, tỉnh Phú Thọ). Quân Lương xua đuổi theo gót vây tiến công.

Tháng Giêng năm 546, Trần vịn Tiên tiến công lấy được trở nên Gia Ninh. Lý Nam Đế chạy nhập khu đất người Lạo ở Tân Xương. Quân Lương đóng góp ở cửa ngõ sông Gia Ninh.

Sau một thời hạn giao hội và gia tăng lực lượng. Tháng 8, ông lấy nhị vạn quân kể từ nhập khu đất Lạo đi ra đóng góp ở hồ nước Điển Triệt (xã Tứ Yên, thị xã Sông Lô, tỉnh Vĩnh Phúc ngày nay), đóng góp nhiều thuyền đậu chật cả mặt mũi hồ nước. Quân Lương hoảng sợ, cứ đóng góp lại ở cửa ngõ hồ nước không đủ can đảm tiến bộ nhập. Đêm hôm ấy nước sông lên mạnh, dưng cao bảy thước, tràn sụp đổ nhập hồ nước. Trần vịn Tiên nhân ê lấy quân theo gót làn nước tiến bộ trước nhập. Quân Vạn Xuân ko chống bị, vì vậy đổ vỡ.

Lý Nam Đế cần tháo lui lưu giữ ở nhập động Khuất Lão, ông ủy mang lại con cái Thái phó Triệu Túc là Tả tướng tá Triệu Quang Phục lưu giữ việc nước, điều quân chuồn tiến công vịn Tiên.

Ngày ni, những sử gia nhập Hội Khoa học tập Lịch sử VN vẫn thống nhất xác lập địa điểm động Khuất Lão nằm trong địa phận xã Văn Lương, thị xã Tam Nông, tỉnh Phú Thọ.[25][26]

Qua đời[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 548, ngày trăng tròn (ngày Tân Hợi) mon 3 (tức ngày 13 tháng tư dương lịch), Lý Nam Đế ở động Khuất Lão nhiều ngày bị nhiễm lam chướng, nhức nhối tạ thế. Ông ở ngôi được năm năm (543–548), lâu 46 tuổi tác. Theo sách Việt Nam văn minh sử cương của Lê Văn Siêu dẫn một số trong những mối cung cấp tư liệu cổ, Lý Nam Đế ở nhiều ngày nhập động, vì thế nhiễm lam chướng nên bị thong manh nhị đôi mắt. Vì vậy đời sau cho tới ngày giỗ thông thường cần xướng thương hiệu những loại lễ nhằm vua nghe thấy. Lại cũng theo gót tư liệu này, sở hữu thuyết nhận định rằng ko cần Lý Nam Đế nhức nhối bị tiêu diệt nhưng mà vua bị người Lạo phản giết thịt hoảng sợ. Tướng Lý Phục Man cũng rơi rụng theo gót vua vì thế nàn này.[27]

Gia đình[sửa | sửa mã nguồn]

Anh trai: Lý Thiên Bảo

Cháu trai: Hậu Lý Nam Đế

Bình luận[sửa | sửa mã nguồn]

Tranh thế kỷ XVIII vẽ Lý Nam Đế và Hoàng Hậu

Theo sử gia Lê Văn Hưu:[28]

Xem thêm: wxrdie là ai

Binh pháp sở hữu câu: "Ba vạn quân đều mức độ, thiên hạ không người nào địch nổi". Nay Lý Bế Tắc sở hữu 5 vạn quân nhưng mà ko tạo được nước, thế thì Bế Tắc xoàng tài thực hiện tướng tá chăng? Hay là binh lính mới mẻ họp ko thể tiến công được chăng? Lý Bế Tắc cũng chính là bậc tướng tá trung tài, đi ra trận khắc chế và kìm hãm kẻ thù giành phần thắng ko cần là ko thực hiện được, tuy nhiên bị nhị thứ tự bại rồi bị tiêu diệt, vày rủi ro gặp gỡ cần Trần vịn Tiên là người chất lượng tốt sử dụng binh vậy.

Theo sử gia Ngô Sĩ Liên:[28]

Tiền Lý Nam Đế dấy binh trừ bạo, xứng đáng là thuận đạo trời, thế nhưng mà sau cuối cho tới nỗi tiêu vong, là vì thế trời ko mong muốn mang lại việt nam được bình trị chăng? Than ôi! Không chỉ vì thế gặp gỡ cần vịn Tiên là người chất lượng tốt sử dụng binh, mà còn phải gặp gỡ khi nước sông đột ngột nhấc lên trợ thế mang lại giặc, há chẳng cần cũng bởi trời hoặc sao?

Khâm tấp tểnh Việt sử thông giám cương mục nhận xét:[29]

Nam Đế ngôi nhà Lý mặc dù ko địch nổi quân Lương, việc rộng lớn tuy rằng ko trở nên vẫn biết nhân thời tuy nhiên vùng dậy, tự động thực hiện giang san bản thân, đầy đủ muốn tạo thanh thế và ngỏ đàng mang lại ngôi nhà Đinh, ngôi nhà Lý sau đây. Việc thực hiện của Lý Nam Đế há chẳng cần là hoặc lắm ê sao!

Lưu danh[sửa | sửa mã nguồn]

Hầu không còn những TP. Hồ Chí Minh, thị xã bên trên từng toàn quốc đều sở hữu nhiều trên phố với cái brand name Lý Nam Đế. hầu hết ngôi trường học tập cũng khá được đặt điều theo gót cái brand name này.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Nhà Tiền Lý
  • Triệu Việt Vương
  • Lý Thiên Bảo
  • Phạm Tu

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Lý Nam Đế - một trong 14 nhân vật tiêu biểu vượt trội của dân tộc bản địa VN, người dân có công xây dựng nước Vạn Xuân”.
  2. ^ 大越史記全書/外紀卷之四, 維基文庫, truy vấn ngày 27 mon 7 năm năm ngoái.
  3. ^ “欽定越史通鑑綱目前編 • Khâm tấp tểnh Việt sử thông giám cương mục chi phí biên (q.02”. Truy cập 5 mon 10 năm 2015.
  4. ^ Việt Nam sử lược/Quyển I/Phần II/Chương IV, Wikisource, truy vấn ngày 27 mon 7 năm năm ngoái.
  5. ^ a b c Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 328.
  6. ^ Lịch sử Trung Quốc 5000 năm. Tác fake Lâm Hán Đạt, Tào Dư Chương. Trần Ngọc Thuân dịch. Nhà xuất phiên bản Trẻ, 2004.
  7. ^ Đại Việt sử ký toàn thư giờ đồng hồ Việt: Tập 1. Trang. 178. Nhà xuất phiên bản KHXH, 1993.
  8. ^ Ngoại kỷ toàn thư: Quyển 14. Tờ 14b.
  9. ^ "Hà Đông tỉnh, Hoài Đức phủ, Từ Liêm thị xã, Dịch Vọng tổng, Dịch Vọng Tiền xã". AE.a2/60-VHN.
  10. ^ Văn phiên bản vày Việt ngữ tư liệu AE.a2/60-VHN bởi TS Nguyễn Hữu Mùi dịch năm 2008.
  11. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 325.
  12. ^ “Đã lần đi ra quê gốc của vua Lý Nam Đế?”. Bản gốc tàng trữ ngày 8 mon 10 năm 2012. Truy cập ngày 7 mon 10 năm 2012.
  13. ^ "Tìm quê hương" của vua Lý Nam Đế
  14. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 334-335.
  15. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 331.
  16. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 337.
  17. ^ Phan Huy Lê, Trần Quốc Vượng, Hà Văn Tấn, Lương Ninh, sách vẫn dẫn, tr. 159.
  18. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 340.
  19. ^ Viện Sử học tập, sách vẫn dẫn, tr. 339.
  20. ^ Trần Mạnh Thường (2013), Việt Nam văn hóa truyền thống & du lịch, Nhà Xuất phiên bản Thông tấn, Thành phố Sài Gòn, trang 34.
  21. ^ Trương Hữu Quýnh (chủ biên), Phan Đại Doãn, Nguyễn Cảnh Minh (2007), Đại cương lịch sử vẻ vang VN - Tập 1, Nhà Xuất phiên bản giáo dục và đào tạo VN, thủ đô. Trang 92.:)
  22. ^ “Thành Ô Diên, Hà Nội”.
  23. ^ Trần vịn Tiên là 1 trong tướng tá rất tốt trong phòng Lương khi bấy giờ, sau đây Lúc ngôi nhà Lương sụp sụp đổ vẫn vượt mặt những sứ quân không giống nhằm lập nên ngôi nhà Trần. Xem thêm thắt K. Taylor "The birth of Vietnam".
  24. ^ Theo Trần thư và Tư trị thông giám là Tây Giang, nằm trong Quế Lâm.
  25. ^ Hội thảo khoa học tập Vua Lý Nam Đế với địa thế căn cứ động Khuất Lão, xã Văn Lương, thị xã Tam Nông (Phú Thọ), báo Nhân dân ngày 26/10/2013.
  26. ^ Động Khuất Lão một địa điểm nhập Lịch sử VN Lưu trữ 2016-08-28 bên trên Wayback Machine, Hà Mạnh Khoa, Tạp chí Khoa học tập xã hội VN, số 1(74) - năm trước.
  27. ^ Lê Văn Siêu, sách vẫn dẫn, tr. 51. Một số thần phả lại nhận định rằng chủ yếu Lý Phục Man là Phạm Tu được cải bọn họ Lý của vua và sở hữu công tiến công Lâm Ấp nên gọi là Phục Man.
  28. ^ a b Đại Việt sử ký toàn thư, quyển 4
  29. ^ Khâm tấp tểnh Việt sử thông giám cương mục, Tiền biên, quyển 4, tờ 7.
  • Đại Việt sử ký toàn thư - Bản năng lượng điện tử.
  • Khâm tấp tểnh Việt sử Thông giám cương mục - Bản năng lượng điện tử, định hình PDF.
  • Phan Huy Lê, Trần Quốc Vượng, Hà Văn Tấn, Lương Ninh (1991), Lịch sử VN, tập luyện 1, Nhà Xuất phiên bản Đại học tập và giáo dục và đào tạo có trách nhiệm.
  • Viện Sử học tập (2001), Lịch sử VN, tập luyện 1, Nhà Xuất phiên bản Khoa học tập xã hội.
  • Nguyễn Duy Hinh (2005), Văn minh Đại Việt, Nhà Xuất phiên bản Văn hóa vấn đề.
  • Lê Văn Siêu (2004), Việt Nam văn minh sử cương, Nhà Xuất phiên bản Thanh niên.
  • Viện Khoa học tập xã hội VN (2007), Tổng tập luyện Văn học tập VN, tập luyện 4, Nhà Xuất phiên bản Khoa học tập xã hội.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]